GBFS, GTFS, OCPI: Τα Πρότυπα Ανοιχτών Διεπαφών της Πλατφόρμας

← Επιστροφή στο Blog
🔗

Ένα από τα κεντρικά τεχνολογικά διακυβεύματα του Novoville Mobility είναι η διαλειτουργικότητα: η ικανότητα της πλατφόρμας να επικοινωνεί με οποιαδήποτε υπηρεσία κινητικότητας, ανεξάρτητα από τον πάροχο. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω της υιοθέτησης διεθνώς αναγνωρισμένων ανοιχτών προτύπων.

Η στρατηγική επιλογή ανοιχτών προτύπων σημαίνει ότι ο Δήμος μπορεί να αλλάξει πάροχο ποδηλάτων, λεωφορείων ή στάθμευσης χωρίς να αλλάξει η εφαρμογή που χρησιμοποιεί ο πολίτης.

Τα Πρότυπα που Υιοθετεί το Novoville Mobility

GBFS — General Bikeshare Feed Specification

Το de facto πρότυπο για κοινόχρηστα ποδήλατα και e-scooters. Παρέχει real-time δεδομένα για διαθεσιμότητα οχημάτων, θέσεις docking stations και χαρακτηριστικά στόλου. Χρησιμοποιείται από Cyclopolis/Brainbox για ενσωμάτωση κοινόχρηστων ποδηλάτων στους εταίρους δήμους.

GTFS / GTFS-RT — General Transit Feed Specification

Το παγκόσμιο πρότυπο για δεδομένα δημόσιας συγκοινωνίας. Το στατικό GTFS περιγράφει γραμμές, δρομολόγια και στάσεις. Το GTFS-RT προσθέτει πραγματικό χρόνο: καθυστερήσεις, θέσεις οχημάτων, ειδοποιήσεις. Βάση για την ενσωμάτωση εισιτηρίων GMV.

OCPI — Open Charge Point Interface

Πρωτόκολλο επικοινωνίας μεταξύ παρόχων φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων (CPO) και παρόχων υπηρεσιών κινητικότητας (eMSP). Επιτρέπει την εύρεση και πληρωμή φόρτισης μέσω της εφαρμογής Novoville.

NeTEx — Network Timetable Exchange

Ευρωπαϊκό πρότυπο CEN για ανταλλαγή δεδομένων δημόσιων μεταφορών, πιο πλούσιο από το GTFS σε σημασιολογικό επίπεδο. Χρησιμοποιείται κυρίως σε ευρωπαϊκά συστήματα και υποστηρίζεται για μελλοντική επέκταση.

MDS — Mobility Data Specification

Προδιαγραφή δεδομένων micromobility που επιτρέπει στις τοπικές αρχές να λαμβάνουν ανωνυμοποιημένα δεδομένα κίνησης από παρόχους e-scooters και ποδηλάτων. Βάση για τους αλγόριθμους στατιστικής ανάλυσης μετακινησιακής συμπεριφοράς (Π6.6).

SIRI — Service Interface for Real Time Information

Ευρωπαϊκό πρότυπο για real-time πληροφορίες δημόσιων μεταφορών. Συμπληρώνει το GTFS-RT σε συστήματα που χρησιμοποιούν ευρωπαϊκές αρχιτεκτονικές.

Παράδειγμα: Ενσωμάτωση NextBike/GBFS

Για να γίνει κατανοητό πώς λειτουργεί στην πράξη η ενσωμάτωση, παρουσιάζουμε ένα πραγματικό παράδειγμα από το NextBike API που χρησιμοποιήθηκε ως αναφορά υλοποίησης στο Π4.2:

GET https://gbfs.nextbike.net/maps/gbfs/v2/{city_id}/gbfs.json

// Απόκριση — κατάλογος feeds
{
  "data": {
    "feeds": [
      { "name": "station_information", "url": "...stations.json" },
      { "name": "station_status", "url": "...status.json" },
      { "name": "free_bike_status", "url": "...bikes.json" }
    ]
  }
}

Η ίδια δομή λειτουργεί για οποιονδήποτε GBFS-συμβατό πάροχο — Cyclopolis, Donkey Republic, TIER κ.ά. Ο κώδικας ενσωμάτωσης δεν αλλάζει, αλλάζει μόνο το base URL. Αυτό είναι η ουσία της vendor-agnostic αρχιτεκτονικής.

Ο Ρόλος του Canonical Data Model

Κάθε πρότυπο έχει τη δική του δομή δεδομένων. Για να μπορεί η εφαρμογή να τα χειριστεί ενιαία, το Novoville Mobility εισάγει ένα Canonical Data Model (CDM) — ένα εσωτερικό πρότυπο αναπαράστασης στο οποίο μετασχηματίζονται όλες οι εξωτερικές πηγές πριν αξιοποιηθούν από τις εφαρμογές χρηστών ή τους αλγόριθμους.

Το CDM επιτρέπει στη διεπαφή του πολίτη να εμφανίζει μια ενοποιημένη άποψη της κινητικότητας — σε ποδήλατα, λεωφορεία, στάθμευση και ηλεκτρικά οχήματα — σαν να ήταν ένα ενιαίο σύστημα.

Γιατί Ανοιχτά Πρότυπα;

Η επιλογή δεν είναι μόνο τεχνική — είναι στρατηγική και πολιτική:

  • Αποφυγή δέσμευσης σε πάροχο (vendor lock-in) — ο Δήμος διατηρεί την ευελιξία του
  • Μελλοντική επεκτασιμότητα — νέες υπηρεσίες ενσωματώνονται χωρίς αλλαγή αρχιτεκτονικής
  • Ευθυγράμμιση με ευρωπαϊκή νομοθεσία — η EU Regulation 2017/1926 απαιτεί ανοιχτά δεδομένα μεταφορών
  • Διαφάνεια απέναντι στους δήμους — τα δεδομένα ανήκουν στον δήμο, όχι στον πάροχο